ΚΡΙΤΙΚΕΣ - Ο Βυσσινόκηπος
 

Είναι κωμωδία! - ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Σ. ΑΝΔΡΙΑΝΕΣΗΣ 

Ναυτεμπορική
 

ΔΥΟ αδέλφια προτιµούν να χάσουν ένα περίφηµο κτήµα της οικογένειάς τους, παρά να δεχτούν τις αλλαγές στη δοµή και τη λειτουργία της κοινωνίας στο γύρισµα του

αιώνα, κοµµατιάζοντάς το σε οικόπεδα και νοικιάζοντάς το πανάκριβα για παραθεριστικές κατοικίες. Ελλάδα, αρχές του 2000; Όχι. Ρωσία, 1904. Όπως έγραψε η Ελένη

Βαροπούλου (Το Βήµα, 22.08.2004) «κανένας άλλος πριν από τον Άντον Πάβλοβιτς Τσέχοφ δεν είχε τόσο αριστουργηµατικά διαγνώσει και φανερώσει το εν δυνάµει βάθος

της επιφανειακότητας, ούτε συνθέσει τόσο διακριτικά και ανάλαφρα, µε αποχρώσεις από συνηθισµένες πράξεις και αντιδράσεις, µε υποσηµειώσεις από κοινότοπες ζωές και

αντιηρωικούς βίους, την πιο ευάλωτη πλευρά της ανθρώπινης ύπαρξης».

Πρέπει να 'ναι ο τρίτος ή ο τέταρτος «Βυσσινόκηπος» που έχω δει - αλλά πόσο διαφορετικός από τους προηγούµενους. Μιλώ για την παράσταση της εταιρείας θεάτρου

Άσκηση, στον οµώνυµο χώρο τεχνών πίσω από το Πάντειο. Παρακολούθησα την παράσταση του προηγούµενου Σαββάτου. Ναι, είχα προσέξει πως ο σκηνοθέτης της,

Περικλής Μουστάκης, την προσδιόριζε ως κωµωδία - και λίγο παραξενεύτηκα. Όχι, αυτό που είδα δεν ήταν απλά κωµωδία, ήταν η εξυπνότερη αποδόµηση της

σοβαροφάνειας που ενίοτε πλήττει και τις καλύτερες -θεατρικές- οικογένειες και πραγµατικά ενθουσιάστηκα!

«Τελικά, δεν είναι δράµα αυτό που έγραψα, είναι κωµωδία, σε ορισµένες µάλιστα στιγµές είναι φάρσα» έγραφε ο ίδιος ο Τσέχοφ, στις 15.09.1903, στην ηθοποιό του

Θεάτρου Τέχνης της Μόσχας Μαρία Αλεξέγεβα (Λιλίνα), ενώ στις 10.04.1903 ρωτούσε τη γυναίκα του, Όλγα Κνίπερ: «Γιατί το έργο µου το λένε µε τόση επιµονή δράµα στις

αφίσες και στις δηµοσιεύσεις των εφηµερίδων;» [«Άντον Τσέχοφ, Αλληλογραφία», µετάφραση Μέλπω Αξιώτη, Κέδρος, χ.χ.].

Ο Γερµανός Στέφαν Πούχερ ανέβασε το «Βυσσινόκηπο» του Τσέχοφ στη Βασιλεία της Ελβετίας το 1999, µε µπόλικο χιούµορ και πολλή τόλµη. Η περφόρµανς αυτή, µαζί µε

άλλες, πετυχηµένες σκηνοθεσίες του, του έδωσε το διαβατήριο (σε πολύ νεαρή ηλικία, αφού ο Πούχερ γεννήθηκε το 1965) για τη θέση του µόνιµου σκηνοθέτη στο

Σάουσπιλχαους της Ζυρίχης. Ο Πίτερ Μπρουκ ανέβασε για πρώτη φορά Τσέχοφ στο Παρίσι, το 1981. Διάλεξε το «Βυσσινόκηπο». Η παράσταση ήταν στα Γαλλικά, η διανοµή

ήταν διεθνής - ανάµεσα στους πρωταγωνιστές ο Μισέλ Πικολί σαν Γκάγιεφ. Ο ίδιος ο σκηνοθέτης σηµείωνε για το έργο: «Δεν πρόκειται για βλοσυρό, ροµαντικό,

µακρόσυρτο και αργό κείµενο. Είναι µια κωµωδία για την καθηµερινή ζωή.»

Ο Έλληνας Περικλής Μουστάκης ξεδιπλώνει επάνω στη σκηνή ένα γλυκόπικρο παιχνίδι αστείου και σοβαρού, γέλιου και γελοίου, µε µαεστρία εξαιρετική και ηθοποιούς

νέους, αλλά τόσο ταλαντούχους. Η -σχεδόν τετράωρη- παράστασή του είναι τόσο καλοδουλεµένη, που στο τέλος... δε σου κάνει καρδιά να φύγεις από το θέατρο -

θυµηθείτε το αυτό!